သ္ၚိဌာန်သၠးပွး ကဵု ဍုၚ်မန်ဗၠးၜး

ပိုဲသတ်တံ ကောန်မန်ပုထုဇန် ဂျိုၚ်တန်တဴဒၟံၚ်ပ္ဍဲလောကဏံ သီုဖအိုတ် ယဝ်ရနွံပၟိက် မိက်ဂွံမံၚ် သ္ၚိဌာန်ဇကုကဵုဇကု သၠးသၠးပွးပွး ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ်မ္ဂး နကဵုနဲကဲဂၠံၚ်တရဴ ၜါသာ် အတိုၚ်မ ပ္တိုန်ထ္ၜးလဝ် ဗွဲသၟဝ်ဂှ် ညးချူဏံ ညာတ်တဴကေတ်လဝ်ရ။

(၁) သ္ၚိဌာန်ကၠအ်သွဝ် ညးတၞဟ်သအာၚ်တံ သိုၚ်ခၞံဖန်ဗဒှ် ပဠေဝ်ပလေတ် ကျိုၚ်ကျဝ်လဝ်ကျေဝ်ဝ်တုဲတံဂှ် ပိုဲဂိုတ်ဂစာန်ကၠောန်ကၟောန်ပကောံပကေဝ်ပိုန်ဒြပ်ထဝ်သြန်တုဲ ပိုဲရာန်မံၚ်ဟာ? ဣဏံဂှ် ဒှ်နဲကဲဂၠံၚ်ဍာန် ပိုဲဂွံမံၚ် ဂွံပိုၚ်သ္ၚိဌာန် သၠးသၠးပွးပွး ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ် မွဲနဲမွဲဂၠံၚ်ရ။

(၂) ဂအာၚ်တိ သွက်ဂွံသိုၚ်ခၞံသ္ၚိပိုဲ နွံမံၚ်တုဲတုဲရ။ ပိုဲဆၜိုတ် ဒးပ္တိတ်ဇြဟတ် ဂစာန်ကၠောန် ကၟောန်ပကောံပကေဝ် ဇြဟတ်ပိုန်ဒြပ်ထဝ်သြန်တုဲ သ္ၚိဌာန်ဗီုပြၚ်ပိုဲဒးစိုတ် နွံပၟိက်သ္ဍိုက်မၠိုက်ဂှ် သိုၚ်ခၞံပ္တန်ဗဒှ်တိုန်တုဲ ပိုဲမံၚ်ဟာ? ဣဏံလေဝ် ဒှ်နဲကဲ ဂၠံၚ်ဍာန်ပိုဲဂွံမံၚ် ဂွံပိုၚ် သ္ၚိဌာန်ဇၞူ သၠးသၠးပွးပွး ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ် မွဲနဲမွဲဂၠံၚ်ကီုရ။

ပါဲနူ နဲကဲဂၠံၚ်တရဴၜါဏံတုဲ ဟိုတ်နူကံကုသဵုပိုဲသၠုၚ် ကၠောန်ကၠုၚ်လဝ် နူဘဝအတိက် လောန်ကၠုၚ်တေံ နွံတုဲ ညးတၞဟ်သအာၚ်တံ ဂွံကၠုၚ်ဗဂိန်ဇိုန်ဏှၚ်ကဵုပိုဲ ကၠအ်သွဝ်သ္ၚိဌာန်ဂှ် ဒှ်ဟွံမာန်လေဝ် ဟီုစဂွံရ။ ၜိုန်ဂှ်ကီုလေဝ် ဟိုတ်နူပိုန်ကုသဵုပိုဲ နူအတိက်တေံ ဇၞော်သၠုၚ်တုဲ ဘဝပစ္စပ္ပန်ဏံ ဂွံဒုၚ်စသိုၚ်ဖဵု မပ္တံကဵု ကၠောန်အောန် ဂွံဂၠိုၚ်၊ ကၠောန်ဂၠိုၚ် ဂစာန်ဂၠိုၚ် ပဵုတုဲ ဂွံဂၠိုၚ်ရ။ ပဵုတုဲဒှ်ကၠုၚ် ပိုန်ဒြပ်ထဝ်သြန် သ္ၚိဌာန်လောဲရ။ဍုၚ်မန်ဗၠးၜး ဂွံမံက်ဂတဝ် ဂွံက္တဵုဒှ်ကၠုၚ် မွဲဝါပၠန်မာန်ဂှ် တၠုၚ်လအာ ဥပမာ တုပ်တဴသာ်ဂှ်ကီုရ။

ဂၠံၚ်တရဴနဲကဲမဂၞန်မွဲ - ဍုၚ်ကွာန်ဌာန်ဒေသ ဂကူညးတၞဟ်တံ ဖန်ဗဒှ်ဒက်ပ္တန်လဝ် ပိုၚ်ပြဳအုပ်ဓုပ်လဝ်တုဲတုဲ မပ္တံကဵု ဍုၚ်ရေဝ် ဍုၚ်ဇြပ်ဗု ဍုၚ်ကျာ်ခၟဳ ဍုၚ်မုဟ်ဍုၚ် ဍုၚ်မတ်မလီု ဍုၚ်ဗဂေါ ဍုၚ်လ္ဂုၚ်တံ မန်တံ ပ္တိတ်ဇြဟတ် လွဳပရာ ဂိုတ်ဂစာန်ပကောံပကေဝ် ဇြဟတ်ပၞာန် မနွံကဵု အစောန်စရာဲ ဍိုက်က်ပေၚ်ၚ် ဇြဟတ်ပရေၚ်အုပ်ဓုပ် ခိုဟ်ဟ်တုဲ ဗ္တိုက်သီကေတ် ပ္တန်ဗဒှ်ပ္တိုန် ဍုၚ်မန်ဗၠးၜးဟာ? ဣဏံဂှ် ဒှ်နဲကဲ ဂၠံၚ်တရဴပ္တန်ဍုၚ်မန်ဗၠးၜးမွဲနဲမွဲဍာန်ရ။

နဲကဲဂၠံၚ်တရဴမဂၞန်ၜါ - တိဍာ်ဒေသဂကူပိုဲ ဂွံလဝ်အဝဵု ပိုၚ်ပြဳလဝ်တုဲတုဲ မပ္တံကဵု တိဍာ်မနွံသၟဝ်အုပ်ဓုပ်ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိတံ နကဵုဇြဟတ်ပၞာန် ဇြဟတ်ဒပ်ဗၠာဲသၟိၚ် သွက်ဂွံစဵုဒၞာမၚ်မွဲ ထိၚ်ဒဝ်တိဍာ်ပိုဲမာန် သွက်ဂွံကဵုပရေၚ်ဂီုကၠီုလ္တူကောန်ဂကူမန်မာန် မပ္တံကဵု ပိုန်ဒြပ် ကၠအ်သွဝ် သ္ၚိဌာန် နာနာသာ်တံကီု၊ နကဵုပရေၚ်အုပ်ဓုပ်ဍုၚ်ကွာန် ဗဗွဲဓဝ်ပြဲပြဲခိုဟ်ဟ် မလေပ်ဖန်ဗဒှ်ကဵု တသိုက်ညးဍုၚ်ကွာန်တံ မပ္တံကဵု ပရေၚ်ပညာ ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ် ပရေၚ်ကမၠောန် ဗပေၚ်ဗုၚ်ဂၞဴ ပရေၚ်အခေါၚ်အရာမၞိဟ် ပရေၚ်ဘဝမၞိဟ် နာနာသာ်တံဂှ် ပ္တိတ်ဇြဟတ်လွဳပရာ ဂစာန်ပကောံပကေဝ် ဖျေံဖန်စဳဇန် လ္တူတိဍာ်တံဂှ်တုဲ ဒက်ပ္တန်ဍုၚ်မန်ဗၠးၜးဟာ? နဲကဲဂၠံၚ်တရဴဏံလေဝ် ဒက်ပ္တန်ပ္တိုန်ဍုၚ်မန်ဗၠးၜးမာန် မွဲနဲမွဲဂၠံၚ်ကီုရ။

ပါဲနူကဵု ဂၠံၚ်တရဴနဲကဲၜါဏံတုဲ ဟိုတ်နူဂကူမန်ပိုဲတံ အတိက်တေံ နွံကၠုၚ်ကဵု ဍုၚ်သၟိၚ်ဨကရာဇ် ချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ်၊ နွံကဵုဝၚ်ခိုၚ်ၚ်ကၠိုက်က်တုဲ ဂကူမဂွံလဝ်အဝဵုတံ ဂွံပါ်ပရအ်ဇိုန်ဏှၚ်ကဵု ဍုၚ်မွဲသ္ကုတ်မွဲကရေက်ဂှ် ဒှ်ဟွံမာန်ရ။ သၟိၚ်အိန်တံလေဝ် ၜါအလန် ဖန်ဗဒှ်ကဵု ဍုၚ်မန်ကဵုဂကူမန်တံ ဟွံမာန်ရ။ ဒှ်သာ်ဝွံကီုလေဝ် ဟိုတ်နူဂကူပိုဲမန် နွံကဵုဝၚ် ချိုတ်ချိုတ်ပၠိုတ်တ်တုဲ ပရေၚ်ရုန်ဂစာန်ဗၠးၜး ဂကူမန်ဂှ် လောဲနူကဵု ဂကူညးတၞဟ်သအာၚ်ညိဟာ မ္ဒးချပ်ဗ္စာကေတ်ရ။ ကၠောန်လေပ် ရုန်ဇေတ်တ် ကၠောန်ဒှ်မ္ဂး လ္ပာ်ညးဂမၠိုၚ်တံ ထံက်ဂလာန် ရီုဗၚ်ကၠုၚ်ဂၠိုၚ်ဒှ်မာန်ဟာ သာ်ဝွံ တော်တၟော်ကေတ်မာန်ရ။

သ္ၚဳဂၠိပ်ပါ်ပါဲဂၠိုက်ဂၠာဲ ချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ် လ္တူဂၠံၚ်တရဴ နဲကဲၜါဏံတုဲ ဂကူညးတၞဟ်သအာၚ်တံလေဝ် သုၚ်စောဲနဲကဲၜါဏံ မွဲဟွံသေၚ်မွဲတုဲ ညံၚ်ရဴ ဍုၚ်တဳမဝ်ဗၟံက် ကေုာံ ဍုၚ်ဇြူဒါန်သၠုၚ်ကျာတံ ဂွံကၠုၚ်ဗၠးၜးကီုရ။

ယဝ်ရဒးဟီု ဒးထံက်ထ္ၜးသက်သဳသာဓက ဥပမာ ဍန်န်ဂၠေံဂၠေံ မ္ဂး ဂကူမဂွံလဝ်အဝဵုအုပ်ဓုပ်ဍုၚ်ဗၟာတ္ရဲဏံဝွံဍေံတံ ပကောံဇြဟတ်ပၞာန် ဇြဟတ်မၞိဟ်ဍေံတံတုဲ ကၠုၚ်ဗ္တိုက်သီကေတ်ဍုၚ်မန် ပ္တန်လဝ်တုဲတုဲတံဂှ်တုဲ ပ္တန်ဍုၚ်ကၟိန်ဍုၚ် သွက်ဂကူညးတံ ဂွံမံၚ်တန်တဴအာ စေဝ်လ္တူရ။ သက်သဳသာဓကဏံ ဇၟာပ်မန်တံ တီမံၚ်ဖအိုတ် ဟီုစဂွံရ။

ဂကူညးတံ သုၚ်စောဲဏာနဲကဲဂၠံၚ်တရဴ ပ္တန်ဍုၚ်မန် မဂၞန်မွဲတုဲ ဒက်ပ္တန်ကၠုၚ်လဝ် အဝဵုကၟိန်ဍုၚ် အဆက်က်မာန်ကၠုၚ်ရ။

အခိၚ်လၟုဟ်ဏံ ဂကူရခေၚ်လေဝ် ရပ်စပ်သုၚ်စောဲနဲကဲဂၠံၚ်ဍာန်ဏံတုဲ ညးတံရုန်ဂစာန် ပ္တန်ဍုၚ်ဗၠးၜးရခေၚ် ညးတံရ။

ရံၚ်အာကဵုဂကူတၞဟ်ဟ်တံ မပ္တံကဵု ဂကူ“ဝ” ဂကူ“ကချေၚ်” တံမ္ဂး ညးတံရပ်စပ်သုၚ်စောဲနဲကဲဂၠံၚ်တရဴမဂၞန်ၜါတုဲ ညးတံဂစာန် ပ္တန်ဍုၚ်ဗၠးၜးညးတံ အိုတ်ရ။ ၜိုန်ရ ညးဂၠးတိတံ ဟွံသ္ပစၟတ်သမ္တီ ဒဒှ်ရ ဍုၚ်ဗၠးၜးမွဲကီုလေဝ် ညးတံ ဂွံအုပ်ဓုပ်ပိုၚ်ပြဳ တိဍာ်ညးတံ ဗၠးဗၠးၜးၜး မဒှ်ရ။

ဟိုတ်ဒှ်သာ်ဂှ်ရ ဂကူမန်ပိုဲ ပၞောဝ်ကဵုနဲကဲဂၠံၚ်တရဴ ၜါပြကာဏံ နဲကဲဂၠံၚ်ဍာန်လဵု ထေက်ကြိုက် ဒှ်မာန်ကဵုပိုဲ ဂွံပ္တန် ဍုၚ်မန်ဗၠးၜး မာန်ရော? ကူချပ်ပါ်ပါဲဂၠိုက်ဂၠာဲဒး​​ဗၠေတ် အးအးတၟးတၟး ချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ် ရုဲကေတ် မွဲနဲမွဲဂၠံၚ်တုဲ ပ္တန်ဍုၚ်မန်ဗၠးၜးအိုတ်စိုအ်။

“နဲကဲဂၠံၚ်တရဴဒးဗၠးၜးဂကူမန်ညောန်ကြပ်ကၠုၚ်ဟေၚ်​ဗွဲတၟေၚ်တ္ၚဲယးတေံရ”စၟဳကေတ်ရောၚ် ညးချူလိက်ဏံ ချူပ္တိန်ထ္ၜး အုပ်ကၠေံဏာနိဂီု မုက်လိက်ဝွံရ။

စေတနာမန် - ဒဵုထောၚ်